Co to jest "ohled" i jak dbać o odżywianie w trakcie choroby nowotworowej
Při slově jest třeba míti na mysli jeho význam. Przy słowie trzeba mieć na myśli jego znaczenie. Niniejszy artykuł ma na celu wyjaśnienie znaczenia słowa "ohled" w języku czeskim oraz omówienie zasad prawidłowego odżywiania w trakcie choroby nowotworowej.Wyjaśnienie słowa "ohled"
Słowo "ohled" w języku czeskim ma kilka znaczeń:1. Oględziny czegoś.2. Obejrzenie się, spojrzenie wstecz.Dlatego też, połączenie "ohled bráti nebo vzíti" jest niepoprawne. Zamiast tego, poprawne formy to:* Hleděti k něčemu n. na něco (patrzeć na coś).* Ohlédati se na něco (oglądać się na coś).* Zřetel míti (mieć wzgląd).* Obraceti (zwracać).* Ohled míti nač (mieć wzgląd na coś).Warto zauważyć, że vazba "s ohledem na něco" (z uwzględnieniem czegoś) jest nowa. Dawniej mówiono po prostu "ohledem na něco". Bardziej poprawne formy to:* Vzhledem na něco (ze względu na coś).* Se zřetelem na něco (z uwzględnieniem czegoś).* Maje zření (mając na uwadze).* Hledě na něco (patrząc na coś).* Prohlédaje k tomu (przyglądając się temu).Często spotykane jest również wyrażenie "V tomto ohledu" (pod tym względem), które, patrząc na znaczenie słowa "ohled", jest również nieco nienaturalne.
Wpływ odżywiania na choroby nowotworowe
Několik posledních desetiletí jsme svědky stále se zvyšujícího výskytu nádorových onemocnění. W ostatnich dziesięcioleciach obserwujemy wzrost zachorowań na choroby nowotworowe. Wpływ odżywiania jest widoczny w przypadku wielu różnych nowotworów, nie tylko przewodu pokarmowego. Przybliżona 1/3 wszystkich zachorowań na nowotwory ma związek z tym, co jemy, zwłaszcza nadmierne spożycie tłuszczu i mięsa oraz niedostateczne spożycie warzyw i owoców.Wytyczne dotyczące odżywiania w trakcie choroby
* Zvýšený příjem bílkovin: U każdego pacjenta onkologicznego, który chudnie, kluczowe jest zwiększenie spożycia białka.* Dostatek minerálů a vitamínů: Dieta powinna zawierać odpowiednią ilość minerałów, witamin i pierwiastków śladowych.* Antioxidační látky: Ważne są antyoksydanty, takie jak witaminy A, C, E, betakaroten oraz selen i cynk.Skutki uboczne leczenia przeciwnowotworowego
Protinádorová léčba působí většinou velmi účinně proti nádoru, ale současně má dosti často i nežádoucí účinky, které zasahují nepříznivě do výživy nemocného. Leczenie przeciwnowotworowe jest na ogół bardzo skuteczne przeciwko nowotworom, ale często ma działania niepożądane, które negatywnie wpływają na odżywianie pacjenta. Pacjent może cierpieć na przejściowe nudności, wymioty, utratę apetytu, suchość w ustach lub bolesne uszkodzenie błon śluzowych jamy ustnej, zmiany w odczuwaniu smaków potraw, biegunkę, ogólne zmęczenie i osłabienie.Mukozitida
W niektórych przypadkach leczenie przeciwnowotworowe może być powikłane poważniejszym toksycznym uszkodzeniem błon śluzowych przewodu pokarmowego, czyli mukozitidą. Mukozitida może objawiać się jako miejscowe afty w jamie ustnej lub jako bolesne trudności w połykaniu, bóle żołądka i nudności lub biegunki.
Wsparcie żywieniowe
Podpora výživy je totiž nejúčinnější na samotném počátku léčení, již při prvních problémech s příjmem stravy a s udržením tělesné váhy. Wsparcie żywieniowe jest najskuteczniejsze na samym początku leczenia, już przy pierwszych problemach z przyjmowaniem pokarmów i utrzymaniem masy ciała.Zasady diety
* Úprava diety směřuje ke zvýšenému příjmu energeticky (kaloricky) bohatých součástí stravy: Dieta powinna być bogata w kalorie i składniki odżywcze.* Zvýšení příjmu bílkovin: Należy zwiększyć spożycie białka.* Biologicky hodnotná strava: Dieta powinna zawierać odpowiednią ilość minerałów, witamin i pierwiastków śladowych.Tabela 1. Przykładowe zmiany w diecie
| Problem | Zalecenia || ------------------- | --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- || Nudności | Unikanie tłustych i ciężkostrawnych potraw, spożywanie małych porcji, picie imbiru. || Suchość w ustach | Częste nawilżanie jamy ustnej, unikanie suchych i twardych potraw, stosowanie płukanek. || Biegunka | Spożywanie lekkostrawnych potraw, unikanie produktów mlecznych, picie dużej ilości płynów. || Zaparcia | Spożywanie błonnika, picie dużej ilości płynów, regularna aktywność fizyczna. || Utrata apetytu | Spożywanie małych, częstych posiłków, wybieranie ulubionych potraw, wzbogacanie potraw w kalorie i białko. || Zmiany w smaku | Eksperymentowanie z różnymi smakami i przyprawami, unikanie potraw o metalicznym smaku, spożywanie potraw w temperaturze pokojowej. || Trudności w połykaniu | Spożywanie miękkich i płynnych potraw, unikanie suchych i twardych potraw, zagęszczanie płynów. || Mukozitida | Unikanie ostrych, kwaśnych i gorących potraw, spożywanie miękkich i płynnych potraw, stosowanie płukanek łagodzących błonę śluzową. |Konwencja o broni konwencjonalnej
W artykule wspomniano również o Konwencji o zakazie lub ograniczeniu użycia niektórych broni konwencjonalnych, które mogą powodować nadmierne cierpienie lub mieć nierozróżniające skutki. Konwencja ta zawiera protokoły dotyczące zakazu lub ograniczenia użycia min, pułapek i innych środków.Protokół II (zmieniony 3 maja 1996 r.)
Protokół ten dotyczy zakazu lub ograniczenia użycia min, pułapek i innych środków. Zawiera przepisy dotyczące minowania na odległość, min przeciwpiechotnych oraz usuwania min.
Bezlepkové sladké obědy pro každého
